Bağlantılı Fikir Dünyası Yazılar

Kadın Eşinin Annesine Bakmak Zorunda mı? Aile İçi Sorumlulukların Görünmeyen Yüzü Son zamanlarda zihnimi en çok meşgul eden konulardan biri şu oldu: Kadın eşinin annesine bakmak zorunda mı? Bu soru ilk bakışta sadece hukuki ya da dini bir mesele gibi duruyor ama biraz içine girince işin çok daha derin olduğunu fark ediyorsun. Çünkü burada sadece “bakmak” fiili yok; içinde sorumluluk, vicdan, kültür, sevgi, beklenti ve hatta bazen sessiz baskılar var. İstanbul’da yaşayan 27 yaşında biri olarak, gündüzleri ofiste Excel tabloları arasında kaybolup akşamları eve dönünce bu tür konular üzerine düşünmeyi biraz alışkanlık haline getirdim. Bazen metroda giderken bile kendi kendime…

İklimi, denizleri ve kıyı toplumlarını anlamak, geçmişin sessiz izlerini bugünün sıcak sorularına taşıyabilmektir. En soğuk deniz hangisi Türkiye? Tarihsel bir sorunun coğrafi ve insani katmanları Türkiye’nin üç tarafını saran denizler—Karadeniz, Marmara, Ege ve Akdeniz—yalnızca coğrafi sınırlar değil, aynı zamanda farklı sıcaklık rejimlerinin, ticaret yollarının ve kültürel hafızaların taşıyıcılarıdır. “En soğuk deniz hangisi Türkiye?” sorusu ilk bakışta modern bir merak gibi görünse de, aslında Antik Çağ’dan bugüne uzanan bir bilgi birikiminin parçasıdır. Karadeniz’in serin ve yoğun yapısı, tarih boyunca hem korku hem de cazibe üretmiş; hem uzak hem de yakın bir deniz olarak algılanmıştır. Antik Dönem: “Karanlık Deniz”den bilimsel gözleme Vyfi…

Amasra’da Tarihi Bir Kalıntı Nedir? Varlık, Bilgi ve Etik Üzerine Felsefi Bir Düşünme Denemesi Bir sahil kasabasına bakarken, taşların sessizliği çoğu zaman insanın kendi iç sesinden daha yüksek konuşur. Amasra’nın dar sokaklarında yürürken bir kalenin duvarına dokunan el, aslında yalnızca bir yüzeye temas etmez; geçmişin nasıl var olduğu, nasıl bilindiği ve nasıl yorumlandığı üzerine bir sorunun içine girer. Peki, Amasra’da tarihi bir kalıntı nedir? Bu soru, basit bir tanım arayışının ötesine geçer. Çünkü bir kalıntı yalnızca “eski bir yapı” değildir; aynı zamanda bilgi kuramı açısından bir temsil problemi, ontolojik açıdan bir varlık sorunu ve etik açıdan bir sorumluluk alanıdır. Bir…

Kızılates Ne Demek? Kökeni, Bilimsel Açıklaması ve Günlük Hayattaki Yansımaları Kelimeler bazen yalnızca bir tanım taşımaz; arkasında tarih, doğa gözlemi ve insan zihninin dünyayı anlamlandırma çabası bulunur. “Kızılates ne demek?” sorusu da tam olarak böyle bir noktaya dokunur. İlk bakışta basit bir kelime gibi görünse de, hem fiziksel dünyada karşılığı olan bir olguyu hem de insan algısında güçlü çağrışımlar uyandıran bir kavramı içinde barındırır. Kızılates, en temel anlamıyla “kızıl renkte görülen ateş” ya da daha geniş yorumla “düşük sıcaklıkta veya belirli kimyasal süreçlerde kırmızıya çalan alev ve ışık yayımı” olarak açıklanabilir. Ancak bu tanım, konunun sadece yüzeyidir. Çünkü işin içine…

Bir Soru Etrafında Düşünmek: Altın, Bebek ve Varlık Üzerine Sessiz Bir Gerilim Bir bebek düşünülür: henüz dilin içine tam yerleşmemiş, toplumun normlarını bilmeyen, anlam ile nesne arasındaki ayrımı sezgisel bir bulanıklık içinde yaşayan bir varlık. O bebeğin kulağında ya da bileğinde altın bir takı olduğunu hayal etmek, gündelik bir görüntü gibi görünür. Fakat aynı görüntü, “Erkek bebekler altın takabilir mi?” sorusuna dönüştüğünde, basitlik çözülür ve geriye felsefenin üç temel alanı kalır: etik, epistemoloji ve ontoloji. Bir an için şu soru belirir: Bir nesne (altın), bir beden (bebek) ve bir kimlik (erkeklik) bir araya geldiğinde, aslında neyi tartışıyoruz? Takının kendisini mi,…

Merhaba! Vyfi ekibi bugün Hatemi ehadiyet ne demek konusunu en anlaşılır haliyle aktarıyor. Geçmişi anlamak, bugünü yorumlamanın en güçlü yollarından biri olarak karşımıza çıkar; özellikle kavramların tarihsel izini sürdüğümüzde, yalnızca düşünce dünyasını değil, toplumsal dönüşümleri de daha derinlikli kavrayabiliriz. Hatemi Ehadiyet Kavramına Giriş Hatemi Ehadiyet, İslam düşünce geleneğinde özellikle tasavvufî metafizik içinde tartışılan, “ahadiyet” yani mutlak bir ve bölünmez ilahî birlik anlayışının nihai bir tezahürü ya da “mühürlenmesi” fikriyle ilişkilendirilen bir kavramdır. “Ehadiyet” Tanrı’nın hiçbir çoğulluğa, parçalanmaya veya nispet ilişkisinin gölgesine girmeyen mutlak birliğini ifade ederken, “hatem” kelimesi bu birliğin idrak edilmesinin doruk noktası, tamamlanması ya da insan idrakinde mühürlenmesi…